تغذیه گاو بر پایه میکروب های شکمبه ای است و روند هضم شکمبه بدون وجود میکروب های شکمبه ای متوقف می شود و گاو از گرسنگی می میرد و دلیل اینکه گاوها و دیگر نشخوارکنندگان می توانند خوراک دام حاوی فیبر بالا بخورند، میکروب های شکمبه ای هستند.
تغذیه گاو بر پایه میکروب های شکمبه ای استوار شده است
Toggleنقش میکروب های شکمبه در تغذیه گاو شیری
شکمبه گاوهای شیری یکی از بهترین زیستگاه های میکروبی می باشد. در هر ۲۸ گرم مایع شکمبه ای بیش از یک تریلیون میکروب وجود دارد که ۱۳۵ برابر بیشتر از تعداد آدم های روی زمین است! فن آوری های جدید به ما کمک کرده اند که در مورد این موجودات مهم اطلاعات بیشتری داشته باشیم اما هنوز مطالب زیادی هست که باید یاد بگیریم. اجازه دهید به آنچه انجام می دهیم و از آن مطلع نیستیم نگاهی بیاندازیم.
روند هضم شکمبه بدون وجود میکروب های شکمبه ای متوقف می شود و گاو از گرسنگی می میرد. میکروب ها پایه تغذیه ای تمامی نشخوارگنندگان هستند. همچنین دلیل اینکه گاوها و دیگر نشخوارکنندگان می توانند خوراک حاوی فیبر بالا بخورند، میکروب های شکمبه ای هستند در حالیکه دیگر موجودات با معده های ساده از جمله انسان نمی توانند این گونه خوراک ها را هضم کنند. این ویژگی نقش منحصر به فردی که در تغذیه گاو شیری وجود دارد آنها را قادر می کند که علوفه و محصولات فرعی خوراک، فیبر و مواد سوختی را به غذای مغذی برای انسان تبدیل کنند.
در بسیاری از موارد، گاوها نمی توانند به طور مستقیم از اکثر ترکیبات غذایی، حتی قندهای ساده استفاده کنند. در فرآیند تغذیه گاو شیری ، تبدیل خوراک به مواد مغذی و جذب آنها برای تبدیل به انرژی و شیر بر عهده میکروب های شکمبه ای می باشد. حدود ۷۰ درصد هضم خوراک و ۹۰ درصد هضم فیبر به کمک میکروب های شکمبه ای صورت می گیرد.

میکروب های شکمبه ای موارد زیر را به طور خاص برای گاو انجام می دهند
- در تغذیه گاو شیری کربوهیدرات های خوراک دام را به اسیدهای چرب فرار (VFA) تبدیل می کنند تا به عنوان منبع اصلی انرژی برای گاو و منبع اصلی چربی برای شیر مورد استفاده قرار گیرد.
- نیتروژن غیر پروتئینی را به پروتئین میکروبی با کیفیت که توسط گاو مصرف شود تبدیل می کنند. ۵۵ درصد میکروب های شکمبه ای پروتئین هستند و در برخی از جیره ها نیمی از کل پروتئین جیره ای مورد نیاز در تغذیه گاو شیری را فراهم می کنند. پروتئین های میکروبی تقریبا منبع اسیدهای آمینه مورد نیاز گاو و به خصوص لیزین، متیونین می باشند که دو تا از آنها اسید آمینه هایی هستند که به سختی به جیره دام های شیری افزوده می شوند.
- سموم برخی از گیاهان مانند اگزالات و میموزین که می توانند باعث مسمومیت شدید در نشخوارکنندگان شوند را خنثی می کنند. میکروب شناس ها علت مقاومت شکمبه نسبت به این ترکیبات را شناسایی کردند که دلیل آن گونه هایی از باکتری در شکمبه است که قبلا ناشناخته بود. در واقع این گونه ها را می توان به شکمبه دام های حساس وارد کرد تا مقاومت در برابر سموم را کسب کنند.
- نشخوارکنندگان و میکروب های شکمبه یک رابطه همزیستی با یکدیگر دارند. گاوها خوراک و آبی را که برای بقاء میکروب ها لازم است مصرف می کنند و سپس برای تبدیل ذرات خوراک دام به اندازه های کوچک، عمل نشخوار را انجام می دهند و دسترسی میکروب های شکمبه به خوراک را فراهم می کنند. شکمبه یک محیط غیرهوازی (بدون اکسیژن) با دمای مطلوب 38.8 درجه سانتی گراد و PH5 تا 6.8 برای رشد میکروب ها می باشد.
- گاو، مواد خوراکی قابل تخمیر برای رشد میکروب ها را جذب می کند. برای مثال، گاوها اسیدهای چرب فرار را از طریق دیواره شکمبه برای مصرف انرژی و تولید شیر جذب می کنند و بیکربنات را برای جلوگیری از بروز اسیدوز بازچرخ می کنند. همچنین گازهای تخمیری را از طریق باد گلو به بیرون می دهند.
انواع میکروب های شکمبه
میکروب های شکمبه ای اغلب باکتری هستند اما در دیگر اشکال نیز مانند پروتوزوآها و قارچ ها نیز (جدول) وجود دارند.
در شکمبه میکروب های مفید و مضر وجود دارند. ما به میکروب هایی که فیبر را هضم، کربوهیدرات ها را تخمیر، اسید لاکتیک را تجزیه و سم زدائی می کنند، میکروب های مفید و میکروب های گاز متان، آمونیاک و دیگر محصولات نامطلوب تخمیری را تولید می کنند به همراه تک یاخته هایی که باکتری های جوان را می خورند به عنوان میکروب های مضر می نگریم ولی به دلیل اینکه فعالیت میکروب ها در تعامل با جامعه میکروبی هستند، برخی از میکروب های به ظاهر مضر، نیز برای عملکرد مناسب شکمبه در فرایند تغذیه گاو لازم هستند.
دو قرن مطالعه و تحقیق در موضوع تغذیه گاو شیری
اولین بار در سال ۱۸۳۱ هنگامی که ثابت شد فیبر گیاه به اسید استیک و اسید بوتیریک تبدیل می شود به وجود میکروب ها در شکمبه پی برده شد. تک یاخته ها که بزرگترین میکروب های شکمبه ای هستند اولین بار در سال ۱۸۴۳ مشاهده شدند و در سال ۱۸۷۹ مشخص شد که تخمیر میکروبی به تولید اسیدهای چرب فرار و گاز شکمبه منجر می شود.
در سال ۱۹۴۸، روبرت هانگیت از دانشگاه کالیفرنیا روش هایی را برای کشت میکروب های شکمبه ای در آزمایشگاه ارائه داد تا بتوان بر روی آنها تحقیق انجام داد. پی بردن به فعالیت های میکروبی، مستلزم بررسی دقیق محیط های کشت خالص در محیط های غیرهوازی می باشد.
با این روش های محدود، تا کنون حدود ۲۲ نوع باکتری جدا شده و فعالیت های متابولیسمی آنها مشخص شده است اما این دانش محدود منجر شد که دانشمندان پی ببرند که میکروب های شکمبه در تمامی تغییرات مواد مغذی مهم از جمله کربوهیدرات ها، تخمیر پروتئین و تولید متان و دی اکسید کربن و تولید پروتئین جدید شرکت دارند. روش های زیست ملکولی درهای جدیدی برای میکروب شناسان گشود.

جامعه میکروبی هر گاو مانند اثر انگشت انسان ها منحصر به فرد است.
دسته بندی گونه های باکتری این امکان را فراهم کرد که بتوانیم توانائی های متابوبولیسمی هر گونه را مطالعه کنیم. روش های شناسایی گونه های میکروبی، PCR کمی (واکنش زنجیره ای پولیمراز) و دسته بندی فراگونه ای این امکان را برای ما فراهم می کند که بتوانیم ترکیب گونه ها و فراوانی آنها در شکمبه را دنبال کنند و مشخص کنند که چگونه آنها تحت تأثیر خوراک و مدیریت قرار می گیرند و چگونه با عملکرد دام مرتبط هستند. در هر شکمبه چند صد باکتری و گونه های فراوانی از دیگر میکروب ها وجود دارد. 24 گونه باکتری که در ابتدا شناسایی شدند و در محیط آزمایشگاهی کشت داده شدند کمتر از 10 درصد گونه های باکتری در شکمبه را تشکیل می دادند. میکروب شناس ها همچنان به تلاش خود برای شناسایی گونه های بیشتر و مشخص کردن نقش آنها ادامه دادند و مشخص کرده اند که در همه گاوها مجموعه کوچکی از گونه های میکروبی تحت عنوان «میکروب اصلی» وجود دارد اما به طور کلی جامعه میکروبی هر گاو مانند اثر انگشت انسان ها منحصر به فرد است.
گاو و میکروب های شکمبه شریک های مناسب هم هستند. جمعیت میکروب های شکمبه ای نسبت به تغییرات در چرخه خوراک دهی روزانه گاوها پویا هستند و نسبت به این تغییرات به طور شگفت آوری انعطاف پذیر هستند اما به طور کلی جمعیت میکروبی هر گاو نسبتا ویژه خود او است.
این مطلب را چند سال پیش در آزمایشی در مرکز تحقیقاتی علوفه گاو شیری آمریکا اثبات کردیم. دو گاو کانوله گذاری شده (به منظور دسترسی دائم شکمبه) با جامعه میکروبی کاملا متفاوت را شناسایی کردیم. آنها خوراک دام با جیره یکسانی مصرف کردند و در مرحله شیردهی یکسانی بودند، محتوای هر شکمبه را تقریبا خالی کردیم و محتوای شکمبه هر گاو را با دیگری جایگزین نمودیم. طی ۲ تا ۹ هفته جمعیت میکروبی شکمبه هر گاو به حالت قبل از تغییر محتوای شکمبه بر می گشت.
واکنش جمعیت میکروبی هر گاو نسبت به خوراک و مدیریت یکسان متفاوت است
میکروب شناس های شکمبه ای، نوع ترکیب جمعیت میکروبی را به بازده های تغذیه ای از قبیل بازده خوراک، تولید چربی شیر و اسیدوز شکمبه مرتبط می دانند. آنها همچنین به دنبال کشف راه جدیدی هستند تا فعالیت های میکروبی نامناسب از قبیل تولید گاز متان را کنترل کنند و نقش جمعیت شکمبه ای بر سلامت و واکنش های ایمنی در دام شیری را ارزیابی نمایند.
در بیش از ۱۲۰ سال پیش، مؤسس مجله هوردز نوشت: سال ها به مطالعه گاو شیری پرداختم و معتقد هستم در باره آنها اطلاعات زیادی دارم اما آنچه بیشتر از همه به آن معتقد هستم این است که تاریک ترین مکان در دنیا داخل بدن گاو شیری است و آزمایشگاه شیمی خودش را دارد و مکانیک ماشین های خودش را ولی هیچ کس نمی داند چگونه گاو شیری علوفه و غلات را به شیر تبدیل می کند.
در مورد شکمبه مطالب زیادی آموخته ایم اما هنوز مطالبی هست که باید بیاموزیم. برای مثال، ۹۰ درصد دیگر میکروب های شکمبه ای دقیقا مشخص نیست چه کاری انجام می دهند؟ آیا با نحوه تغذیه گاو و پرورش گوساله یا تلیسه می توان ترکیبات جامعه شکمبه را کنترل کرد؟ آیا می توانیم و چگونه می توانیم پروبیوتیک ها را در شکمبه حفظ کنیم؟ آیا آزمایش های پی در پی جمعیت میکروبی شکمبه می تواند ما را در خوراک دهی خردمندانه گاو راهنمایی کند؟
برای کمک به عملکرد بهتر میکروب های شکمبه ای باید از تغییرات ناگهانی در محیط شکمبه اجتناب کنید. بعد از یک دوره خوراک دهی متفاوت، منابع خوراکی و جیره های جدید به دام معرفی کنید، از به هم خوردن منطقه آسایش حرارتی میکروب های شکمبه ای اجتناب کنید، به آنها علوفه سیلوشده یخ زده یا آب سرد نخورانید و تنش گرمایی را کاهش دهید (دمای شکمبه همیشه بالاتر از دمای اصلی بدن گاو می باشد). همچنین، بپذیرید که واکنش جمعیت میکروبی هر گاو نسبت به خوراک و مدیریت یکسان متفاوت است.

خوراک دام سنگین: انواع کنسانتره گاو شیری ، کنسانتره گاو انتظار زایش (گاو آبستن) ، کنسانتره تلیسه (گاو غیرشیری) ، کنسانتره گاو خشک ، کنسانتره گوساله پرواری ، کنسانتره استارتر گوساله
خوراک دام سبک: کنسانتره گوسفند پرواری ، کنسانتره عمومی گوسفند ، کنسانتره میش شیرده ، کنسانتره میش آبستن سنگین ، کنسانتره فلاشینگ گوسفند ، کنسانتره استارتر بره و بزغاله
برای مشاهده قیمت خوراک دام و خرید خوراک دام از کارخانه تولید خوراک دام (اینجا کلیک کنید)
منبع: نشریه صنعت گاو شیری ، هوردز دیری من (شرکت تعاونی وحدت)
فیلم کوتاه از فرآیند تولید در کارخانه خوراک دام دستچین
1- مواد اولیه (جو، ذرت، کنجاله های سویا، کلزا، آفتابگردان، سبوس گندم) وارد کارخانه خوراک دام شده، مواد اولیه پس از بازدید و در صورت لزوم کنترل کیفیت آزمایشگاه تخلیه می گردند. 2- چنانچه ضایعاتی در مواد اولیه وجود داشته باشد جداسازی می گردند. 3- نهاده ها آسیاب شده و به ذرات ریز متناسب با تغذیه دام هدف تبدیل می شوند. مجموعه مواد اولیه شامل غلات و کنجاله های آسیاب شده وارد میکسر می شوند. همزمان ریز مغذی های خاص که بطور طبیعی در نهاده ها وجود ندارند به ترکیب افزوده می گردند. مواد به طور یکنواخت و همگن با یکدیگر مخلوط می شوند. 4- مواد مخلوط شده وارد دستگاه کاندیشنر می شوند. ملاس چغندر برای خوش خوراک شدن و چسبندگی ذرات به مخلوط اضافه می گردد. همزمان تزریق بخار به منظور میکروب زدایی، پخت و تسهیل هضم خوراک در دستگاه گوارش دام انجام می گردد. 5- محصول نهایی در دستگاه پلت ساز تحت فشار بالا قرار می گیرد. طی این فرآیند مواد به کنسانتره پلت (توده های فشرده فشنگی) تبدیل می شوند. 6- دانه های پلت به مدت معینی تحت جریان شدید هوا قرار می گیرند. در این فرآیند دانه های پلت رطوبت خود را از دست داده، خشک و خنک می گردند. 7- انتقال به سیلوهای نگهداری و بارگیری به مقصد مراکز مصرف.
فیلم کمک به درمان گاو تازه زا که به علت کمبود کلسیم زمین گیر شده است
همزمان با زایمان گاو شیری، حیوان با مشکلات زیادی مواجه می شود که کمبود کلسیم گاو برای تولید شیر یکی از بزرگترین آنها می باشد. به منظور تأمین کلسیم مورد نیاز در پستان برای تولید آغوز، گاوها باید حداقل دو برابر کلسیمی که برای رشد در اختیار جنین قرار می دهند را از طریق آزادسازی اضافی کلسیم ذخیره شده در استخوان و دریافت اضافی از طریق جیره جذب کنند. گاودار باید بداند که با آغاز شیردهی و تنها طی یک ساعت نیاز گاوها به کلسیم بالا می رود و ممکن است به آنها شوک وارد شود و در نتیجه گاو شیری عملکرد ماهیچه ای و اسکلتی خود را از دست می دهد.
فیلم در باره چگونگی کنترل نفخ شکم گوساله و گاو
شما باید کاملاً در جهت کاهش عوامل ایجاد نفخ شکمبه ای تلاش کنید. چرای گاو با شبدر یا یونجه تازه باعث بروز نفخ شکم گاو از بهار تا پائیز می شود. نفخ در گوساله هایی که شکمبه آنها کامل رشد نکرده است رایج تر است زیرا دوازدهه آنها در اثر گاز یا مایعات متورم می شود. کلیپ آموزشی جهت کنترل نفخ شکم گوساله و پیشگیری از تلف شدن گوساله در فرآیند پرورش گوساله. لطفاً با نظرات خود از ما حمایت کرده و سبب دلگرمی ما شوید.
فیلم کوتاه از یک گاوداری تمام اتوماتیک در کشور آمریکا
در این بازدید با قسمتهای مختلف یک گاوداری تمام اتوماتیک شامل شیردوشی تمام اتوماتیک، حمل شیر، محل استراحت گاوهای شیرده و تغذیه گاو شیرده آشنا شوید.
فیلم یک گاوداری متوسط شیری در کشور هلند
این فیلم قسمتهای مختلف یک گاوداری شامل بهاربندها، گوساله دانی، انبار سیلوی ذرت و سایر قسمتهای یک گاوداری متوسط شیری را به تصویر کشیده است.
فیلم مراحل شیردوشی در گاوداری صنعتی
در این ویدیو با مراحل شیردوشی در گاوداری صنعتی شامل: ضدعفونی پستان گاو قبل از دوشش ، دوشیدن مکانیزه گاو ، تمیز کردن پستان گاو بعد از دوشش و … آشنا می شوید.
فیلم آشنایی با علائم ظاهری ورم پستان گاو شیری
علائم ظاهری ورم پستان در شرایطی که آلودگی همه پستان ها را درگیر نکرده و در تمامی مجاری منتشر نشده باشد چیست و در این صورت چه مراحلی برای درمان گاو مبتلا به ورم پستان باید طی شود؟
فیلم آموزشی در باره ابتلا به ورم پستان گاو شیری
یکی از مشکلاتی که اغلب افرادی که به پرورش گاو شیری اشتغال دارند مشکل بیماری ورم پستان در گاو شیری می باشد. در این ویدیوی کوتاه آموزشی با مکانیسم ابتلا به ورم پستان در گاو شیری آشنا شوید.
فیلم آموزشی تشخیص و درمان ورم پستان در گاو شیری
در این ویدیوی آموزشی با چگونگی تشخیص ورم پستان گاو شیری و همچنین با نحوه درمان ورم پستان گاو شیری در یک واحد پرورش گاو شیری آشنا شوید.
فیلم آموزشی شاخ سوزی گوساله
فیلم آموزشی شاخ سوزی گوساله تلاشی برای کمک به مدیریت بهتر گاوداری است. شاخ سوزی یک عمل ضروری برای ایمنی انسان و حیوان از سوی انجمن دامپزشکی شناخته شده است.
فیلم آموزشی خارج کردن میخ از سم گاو
در یک مزرعه پرورش گاو شیری ممکن است با مواردی همچون فرو رفتن میخ به سم گاو شیری روبرو شوید. در آن صورت باید هر چه زودتر اقدام به خارج کردن میخ از سم گاو کنید تا دچار عفونت سم نشود. در این ویدیوی آموزشی ساده و کوتاه با چگونگی خارج کردن میخ از سم گاو آشنا می شوید.
فیلم سم چینی گاو
سم چینی منظم در دامداری ها در کنار رعایت بهداشت عمومی دامداری راهکار مؤثری برای کنترل درماتیت انگشتی و جلوگیری از لنگش در گاوداری ها و فارم های پرورشی است.
فیلم عمل آوری سیلاژ ذرت
عمل آوری سیلاژ ذرت علوفه ای شامل مراحل برداشت ذرت علوفه ای ، حمل ذرت علوفه ای ، فشرده سازی ذرت علوفه ای ، سیلو کردن ذرت علوفه ای.
فیلم خلاصه شده از جمع آوری ذرت علوفه ای تا عمل آوری سیلاژ ذرت
فرآیند جمع آوری ذرت علوفه ای ، فشرده سازی ذرت علوفه ای و پوشاندن سیلاژ ذرت.
فیلم چگونگی تولید سیلاژ ذرت بسته بندی
ذرت علوفه ای بسته بندی و عمل آوری شده یا سیلوی ذرت تخمیر شده یکی از اصلی ترین اجزای تشکیل دهنده خوراک دام در دامداری ها و گاوداری ها و مراکز پرورش گاو شیری است. در این ویدیوی آموزشی با چگونگی تولید سیلوی ذرت بسته بندی شده به صورت استاندارد آشنا می شوید.